Renowacja zabytków pod okiem konserwatora

Budowa magazynu, hali produkcyjnej – komu zlecić
Budowa magazynu, hali produkcyjnej – komu zlecić?
1 kwietnia 2020
Przekształcenia działki i rodzaje działek
Przekształcenia działki i rodzaje działek
15 kwietnia 2020

Renowacja zabytków pod okiem konserwatora

Renowacja zabytków pod okiem konserwatora

Prowadzenie prac związanych z zabytkami wymaga uzyskania odpowiedniej zgody konserwatora zabytków. Wszelkiego rodzaju renowacje, przebudowy, modernizacje oraz inne prace powinny być wówczas prowadzone pod jego nadzorem.

Na terenie całego kraju znajduje się wiele wyjątkowych obiektów budowalnych, które posiadają wysoką wartość pod kątem architektonicznym. Budynki tego typu podlegają również odpowiednim przepisom jako zabytki.

Także w przypadku tego typu obiektów istnieje możliwość prowadzenia zróżnicowanych prac budowlanych. Należy jednak pamiętać, że inwestor nie posiada w tym przypadku całkowitej dowolności. Musi on poruszać się w ramach wyznaczonego prawa. Ma to na celu zapobieganie sytuacjom niszczenia budynków będących dziedzictwem kulturowym.

Zatem, jak wykonuje się prace związane z renowacją obiektów zabytkowych?

Ochrona zabytków i opieka nad zabytkami

Zgodnie z Ustawą z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami zabytkom przysługuje szczególna ochrona oraz opieka.

Według przepisów, zabytkiem jest nieruchomość albo rzecz ruchoma, określone części czy zespoły, które są dziełem człowieka albo powiązane są z jego działalnością, a także stanowią świadectwo minionej epoki, zdarzenia oraz ich ochrona leży w interesie społecznym z powodu ich wartości artystycznej, historycznej, naukowej.

Przepisy określają także, że prowadzenie robot budowlanych związanych z obiektami zabytkowymi, które zostały wpisane do rejestru zabytków, wymaga uzyskania dodatkowej zgody od wojewódzkiego konserwatora zabytków.

Należy też zaznaczyć, że ochronie podlegają nie tylko konkretne budynki, lecz również większe tereny, na przykład układy urbanistyczne, tereny zielone przylegające do budynków.

Wobec tego inwestor, który zamierza wykonać prace renowacyjne w zabytkowym domu, dworku, pałacyku, kamienicy czy też w innych obiektach, musi nie tylko uzyskać pozwolenie administracyjne, lecz też zgodę od konserwatora zabytków. Jak wygląda procedura jej otrzymania?

Uzyskanie zgody od konserwatora zabytków

Otrzymanie zgody od wojewódzkiego konserwatora zabytków jest jednym z warunków koniecznych do ubiegania się o pozwolenie na budowę, a tym samym także rozpoczęcia prac budowlanych.

Pozwolenie to wydawane jest na wniosek osoby albo jednostki, która dysponuje prawem do korzystania z zabytku, na przykład prawem własności, użytkowania wieczystego, trwałym zarządem, stosunkiem zobowiązaniowym czy ograniczonym prawem rzeczowym.

Podstawowym dokumentem przekazywanym do konserwatora zabytków jest wniosek, na bazie którego można następnie otrzymać stosowną zgodę.

Do wniosku dołącza się dokumentację projektową związaną z konkretnym zabytkiem.

Wniosek przekazywany do konserwatora zabytków może:

  • określać warunki, które pozwalają na zapobieganie uszkodzeniu lub zniszczeniu zabytku
  • zawierać zestawienia materiałów, które są przeznaczone do prowadzenia prac
  • opisywać konkretne metody renowacji budynku

W określonych przypadkach zgoda na prowadzenie prac wydawana jest przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Pozwolenie na budowę dotyczące obiektów zabytkowych

Gdy uda się uzyskać odpowiednią zgodę konserwatora zabytków, wówczas można zwrócić się do urzędu po pozwolenie na budowę lub prowadzenie innych robót budowlanych, na przykład renowację.

W tym przypadku konieczne jest dołączenie dodatkowych dokumentów potrzebnych do otrzymania pozwolenia, w tym między innymi miejscowych planów zagospodarowania, projektu budowlanego w czterech egzemplarzach, odpowiednich mapek.

Przebieg renowacji budynku pod okiem konserwatora zabytków

Prace związane z renowacją budynku zabytkowego muszą przebiegać według projektu przedstawionego konserwatorowi zabytków oraz przekazanego na etapie ubiegania się o pozwolenie na budowę.

Konserwator zabytków ma prawo do przeprowadzenia kontroli przebiegu prac i ich zgodności z założeniami projektowymi.

Dzięki nadzorowi konserwatora zabytków można mieć pewność, że prace nie będą zanadto ingerowały w konstrukcję danego budynku, a także w inne jego elementy czy obszary, które powinny zachować swój pierwotny wygląd.

Kary za nieprawidłowe prowadzenie prac przy zabytkach

W przypadku, gdy roboty nie będą prowadzone według prawa i wytycznych w uzyskanych pozwoleniach, wówczas inwestor naraża się na kary.

Za niezastosowanie się do wymogów ujętych w pozwoleniu lub też za prowadzenie prac bez uzyskania stosownego pozwolenia grozi kara w wysokości od 500 zł do 500 000 zł.

Podsumowanie

Obiektom zabytkowym przysługuje szczególna ochrona, dlatego też wszelkiego rodzaju prace budowlane, które są z nimi związane, powinny być poprzedzone uzyskaniem stosownych pozwoleń od konserwatora zabytków oraz od organów administracji publicznej.

Aktualnie inwestorzy najczęściej decydują się na korzystanie z pomocy generalnego wykonawcy, który posiada duże doświadczenie w prowadzeniu prac tego typu. Może on wówczas kompleksowo zająć się wszystkimi formalnościami oraz wykonywać roboty zgodnie z uzyskanymi pozwoleniami i projektem budowlanym. Dla inwestora jest to najwygodniejsze rozwiązanie i pewność, że wszystko przebiega zgodnie z przepisami.